Porady

Jak dbać o system operacyjny komputera?

2 października 2017, Aktualizacja 4 października 2018Lenovo

system operacyjny - jak dbać

Spadek wydajności peceta trapi każdego użytkownika Windows. Z czasem coraz więcej zasobów systemu zajmowana jest przez niepotrzebne aplikacje, pozostałości po aktualizacjach i nieużywane sterowniki. Takiemu „starzeniu się” komputera można skutecznie przeciwdziałać za pomocą odpowiedniej konfiguracji systemu, narzędzi optymalizujących działanie peceta oraz wypracowaniu dobrych nawyków w korzystaniu ze sprzętu.

Już na starcie

Usprawnić można działanie nawet całkiem nowego komputera. Wyjęty z pudełka laptop jest fabrycznie wyposażony w zestaw aplikacji. Nie wszystkie będą nam przydatne, a część z nich to tylko wersje próbne, które po kilkudziesięciu dniach przestają działać. Warto przejrzeć listę programów i usunąć z niej wszystko co wydaje się zbędne – programy o ograniczonej licencji, niepotrzebne wtyczki do przeglądarek internetowych, stare wersje nowszych programów, linki-reklamy w Menu Start. Nie usuwamy aplikacji przygotowanych przez producenta laptopa ani składników systemu Windows. Elementy do usunięcia pomoże znaleźć program PC Decrapifier.

Wstępna konfiguracja systemu operacyjnego

Nim przystąpimy do używania komputera warto zainstalować kilka niezbędnych programów i zoptymalizować opcje systemu. Zaczynamy od programu antywirusowego. Możemy wybrać płatny, darmowy z reklamami, albo narzędzie wbudowane w system – Windows Defender. W większości przypadków wystarczy ostatni z nich. Najważniejsze, aby w systemie nie był zainstalowany więcej niż jeden program antywirusowy. Przy wyborze antywirusa kieruj się badaniami skuteczności prowadzonymi przez instytut AV-Test.

Dobra aplikacja ochroni nas przed popularnymi ostatnio atakami ransomware, które szyfrują pliki na dysku. A skutki awarii nośnika pomoże zminimalizować kopia bezpieczeństwa. Najlepiej jeśli wykonywana jest na osobnym dysku, np. zewnętrznym, podłączonym przez lokalną sieć. Do takiego urządzenia dołączone jest odpowiednie oprogramowanie, jeśli go nie posiadamy używamy darmowego narzędzia, np. Paragon Backup & Recovery. Zabezpieczyć można tylko wybrane pliki lub całą pamięć komputera. Kopia działająca przyrostowo będzie automatycznie archiwizować wszystkie nowe pliki na dysku. Nie odtworzymy z niej jednak systemu.
Do tego służy narzędzie przywracania wbudowane w Windows. Należy skonfigurować je tak, aby punkt przywracania tworzony był przed każdą aktualizacją systemu, instalacją nowego sterownika czy aplikacji. Odtworzenie systemu przywraca stan plików systemowych , ale nie aplikacji czy katalogów z plikami.

Dla komputera podłączonego do sieci niezwykle ważna jest aktualność systemu, sterowników i aplikacji. W Windows 10 łatki wgrywane są bez pytania użytkownika o zgodę. W starszych wersjach „Okienek” warto upewnić się czy automatyczna aktualizacja jest włączona.
Gdy komputer jest już skonfigurowany i gotowy do pracy (zainstalowane są wszystkie potrzebne programy i bieżące aktualizacje) można wykonać tzw. klonowanie dysku (np. programem Macrium Reflect). Jest to kopia 1 do 1, która pozwala pominąć proces ponownej konfiguracji w wypadku awarii komputera i przeinstalowaniu systemu. Najlepiej jeśli kopia wykonywana jest na takim samym modelu dysku, na którym działa Windows.

Bieżąca konserwacja systemu operacyjnego

O system dbać musimy także podczas codziennej pracy z komputerem. Zacząć można od tak prozaicznej rzeczy jak instalowanie tylko najpotrzebniejszych programów. Każda aplikacja jaka znajdzie się w systemie zostawia swój ślad – nawet po usunięciu. Nie ma sensu zaśmiecać go programami instalowanymi tylko na chwilę. Zaufanym źródłem, z którego wygodnie można pobierać potrzebne aplikacje jest serwis Ninite.

Jeśli z komputera korzysta więcej niż jedna osoba możemy stworzyć na nim profile użytkownika. Nie tylko utrzymasz dzięki temu porządek na pulpicie, ale też zablokujesz mniej doświadczonym użytkownikom możliwość dokonywania zmian w systemie.
Warto ograniczyć ilość plików i katalogów przechowywanych na pulpicie. W nowych wersjach Windows jest obszar systemu objęty indeksowaniem plików, co może spowalniać działanie komputera.

Takie niepożądane działanie bywa też skutkiem ładowania zbyt dużej liczby aplikacji przy uruchamianiu komputera. Na tzw. autostart należy godzić się tylko w uzasadnionych przypadkach. Większość aplikacji lepiej włączać ręcznie, gdy są potrzebne. I wyłączać po zakończeniu pracy, by nie działały w tle zajmując zasoby systemu. Do czyszczenia autostartu ze zbędnych aplikacji można użyć program Autoruns.

Gdy system zwalnia

Stanie się to prędzej lub później . Ratunkiem będzie przeprowadzenie czyszczenia Windows. Zacznij od usunięcia zbędnych programów i wyłączenia tych działający w tle. Potem zainstaluj narzędzie optymalizujące pracę systemu, np. Iolo System Mechanic lub Piriform CCleaner (koniecznie w najnowszej wersji). Taki program sam znajdzie problemy w działaniu systemu i spróbuje je wyeliminować. Usunie też pozostałości po nieużywanych aplikacjach i sterownikach oraz starych aktualizacjach. Potrafi wykonać defragmentację dysku i rejestru (przy okazji czyszcząc go ze śmieci).

Bezpieczny i sprawnie działający komputer z Windows, to komputer z aktualnym antywirusem automatycznie pobierający aktualizacje systemu, wykonujący przyrostowy backup danych i regularnie zapisujący punkty przywracania systemu. Jeśli tak skonfigurowanego peceta nie będziemy zapychać niepotrzebnymi programami podziała przez lata bez awarii i reinstalacji systemu.



Udostępnij

Komentarze do artykułu


widget instagram lenovo
widget twitter lenovo
widget facebook lenovo
widget youtube lenovo
Przeczytaj poprzedni wpis:
5 kroków milowych w historii internetu

  Korzystanie z internetu jest dziś tak oczywiste, jak oddychanie. Jego historia, chociaż zawiła i skomplikowana, jest jednak dość krótka...

Zamknij