Wywiad

Nauka w domu, nauka zdalna – jak ma sobie poradzić rodzic i dzieci?

23 kwietnia 2020, Aktualizacja 2 czerwca 2020Michał Gwiazdowski

Edukacja domowa

Nauka w domu w ciągu ostatnich tygodni stała się jednym z najpilniejszych wyzwań, przed którymi nieoczekiwanie stanęli rodzice, nauczyciele, a przede wszystkim sami uczniowie. Pytania o naukę w domu, które stawia dziś wielu z nas, postanowiliśmy zadać Michałowi Gwiazdowskiemu, General Managerowi platformy edukacyjnej Brainly w Polsce, Rosji i Rumunii.

W skrócie

Szkoła to nie tylko instytucja przekazująca podstawową wiedzę, ale także wprowadzająca zasady, ucząca relacji z ludźmi i narzucająca rytm dnia. Dlatego nauka w domu nigdy nie zastąpi jej całkowicie.

Lekcje w domu powinny przypominać w jak największym stopniu zajęcia w szkole - podział na lekcje i przerwy, odpowiednia przestrzeń. E-learning w piżamie na kanapie to kiepski pomysł!

Nauka w domu nie wyklucza zadawania prac domowych. Dziecko lepiej przyswoi materiał, jeśli będzie miało okazję jeszcze raz samodzielnie się nad nim zastanowić.

Nauka w domu, ale nie na kanapie

Wielu z nas z dnia na dzień przeszło na system pracy zdalnej i odkryło, że w domu można pracować niekiedy wydajniej niż w biurze. A czy domowa edukacja może dawać lepsze efekty niż ta w szkole?

Nauka w domu nigdy nie zastąpi tej w placówce oświatowej. Szkoła to nie tylko instytucja przekazująca podstawową wiedzę, ale także wprowadzająca dyrektywy i zasady, dzięki którym uczniowie dokładnie rozróżniają czas na relaks od tego, który jest poświęcony na naukę. Wszystkie przedmioty wymagają też kontaktu z nauczycielem. Im potrzeba go więcej, tym trudniej uczyć się zdalnie. I wreszcie placówki sprzyjają także interakcjom społecznym, nawiązywaniu kontaktów i przyjaźni.

Da się przenieść znane ze szkoły zasady na grunt domowy? Czy podczas nauki w domu należy wprowadzać dzienną rutynę czy lepiej dać dziecku trochę więcej wolności?

Dzienna rutyna jest bardzo ważna w obecnej sytuacji. Pomaga przetrwać czas izolacji nie tylko dzieciom. Rodzice powinni wprowadzać odpowiednie zasady. Przydatne staje się rozpisanie planu zajęć i powieszenie go w widocznym miejscu. Najważniejsze jednak jest wytłumaczenie uczniom, na czym polega obecna sytuacja. Nie wszyscy ją w pełni rozumieją i często czują się zagubieni. 

Niezwykle ważne jest też wydzielenie dziecku przestrzeni do nauki. Aktualnie jest wiele poradników odnośnie rozpoczęcia nauki w domu. Często przewija się jedna zasada – tylko nie w piżamie.

Pamiętajmy, aby nie był to e-learning na kanapie, bo o wiele trudniej wtedy o koncentrację i zaburzony zostaje podział szkoła-rozrywka.

A czy nauka w domu nie może mieć wymiaru edutainment, czyli edukacji połączonej z rozrywką?

Edurozrywka jest dobrym rozwiązaniem, zwłaszcza w przypadku najmłodszych. Prawie co trzeci uczeń wskazuje, że zadania aktywizujące – filmy, prezentacje, projekty należą do ich ulubionych. Edukacja połączona z rozrywką potrafi zaangażować oraz w łatwy i przystępny sposób przekazać najważniejsze informacje. Uczniowie oprócz zamkniętych szkół musieli w większości zrezygnować także z zajęć pozalekcyjnych, więc mają teraz dużo dodatkowego czasu. Rodzice mogą dostarczyć im wiele nowych rozwiązań, które nie tylko umilą chwile w domu, ale będą ze sobą niosły dodatkowe wartości naukowe. A wspólne spędzanie czasu na grach edukacyjnych pomaga zacieśniać więzi i sprzyja nauce współpracy.

Tablet do nauki i zabawy

Zdalna nauka: lekcja i przerwa

Porządek dnia w szkole bywa wymuszony pewnymi ograniczeniami, których nie ma edukacja domowa. Może więc warto zmienić trochę tradycyjny plan zajęć? Ile powinny trwać lekcje w domu? I jak wygląda kwestia pracy domowej? Czy jej zadawanie jest w takich warunkach uzasadnione?

Generalnie lekcje w domu powinny przypominać lekcje w szkole. Warto też utrzymać podejście uczniów do obowiązków pozalekcyjnych, które mieli do tej pory. Według naszych badań, prawie co czwarty uczeń poświęca aktualnie na lekcje i zadania domowe od 4 do 6 godzin dziennie. Choć zależy to również od wymagań szkoły i wieku dziecka.

Natomiast samodzielne przemyślenie tematu czy robienie odpowiednich ćwiczeń wpływa na powtórzenie materiału i jego lepsze zrozumienie. Dlatego praca domowa jest bardzo przydatnym treningiem.

A co z przerwami? Jak dziecko powinno spędzać czas między zajęciami?

Przerwy są niezwykle ważne, aby zachować równowagę pomiędzy nauką, a rozrywką. Pamiętajmy, aby w tym ciężkim czasie nie obarczyć dzieci zbyt dużym poczuciem obowiązku.

W miarę możliwości powinniśmy zapewnić dzieciom aktywność fizyczną. Ruch jest ważny dla układu odpornościowego, a w obecnych warunkach nasze możliwości w tym zakresie są ograniczone. Dobrze byłoby więc poświęcać dziennie przynajmniej 30 minut na proste treningi cardio i ćwiczenia rozciągające po godzinach spędzonych przed komputerem. Najlepiej poszukać porad trenerów czy nauczycieli wychowania fizycznego.

Kontakty z rówieśnikami podczas izolacji

W zwykłych warunkach przerwa to przede wszystkim okazja do spędzenia czasu z kolegami i koleżankami. A co w sytuacji, gdy takiej możliwości nie ma? Czym zastąpić codzienny kontakt z kolegami z klasy?

Interakcje społeczne w młodym wieku kształtują człowieka i pozwalają mu nauczyć się wielu rzeczy. W przypadku zamkniętych szkół, idealne staną się platformy learningowe peer-to-peer do wzajemnej nauki. Warto też, by kontakt z rówieśnikami nie ograniczał się tylko do wysyłania krótkich treści na komunikatorach. Regularne wideorozmowy będą w tym przypadku lepszym rozwiązaniem.

Trochę lepiej pod względem kontaktu z rówieśnikami mają dzieci, które mieszkają z rodzeństwem. Z drugiej strony, jak realizować założenia nauki w domu, gdy mamy dwoje dzieci w różnym wieku i na innym etapie edukacji? Rozdzielać zajęcia czy właśnie je łączyć?

O ile tylko to możliwe, warto łączyć. Wspólna nauka jest bardziej efektywna, motywująca i daje dużo frajdy. Czasem jednak nie zależy to tylko od rodzica. Szkoły organizują lekcje po swojemu. Wspólne zajęcia mogą się okazać niemożliwe, jeśli akurat dwie placówki mają różne wizje i sposoby na ich realizację.

Laptop dla młodzieży

Porady psychologa

O to, jak rodzice mogą pomagać swoim dzieciom w zdalnej nauce i przetrwaniu izolacji, zapytaliśmy również psychologa Rafała Cybulskiego z Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Warszawie.

Rodzice powinni starać się wprowadzić w życie dziecka jak najwięcej stałości i przewidywalności, co bezpośrednio wpływa na poczucie bezpieczeństwa. W sytuacji kwarantanny, gdy dom pełni jednocześnie rolę szkoły, biura oraz właśnie domu, niezmiernie ważna jest prawidłowa organizacja dnia oraz możliwie jak największa różnorodność wykonywanych prac. Pomocne w tym bywa tworzenie checklist, dzięki którym można wyznaczyć zadania na dany okres. 

Podczas nauki w domu należy też pamiętać o kilku kluczowych zasadach: 

-> Miejsce pracy powinno możliwie służyć tylko pracy (biurko, stół) oraz być pozbawione potencjalnych dystraktorów, odpowiednio oświetlone i z zapewnioną możliwością przewietrzenia. 

-> W trakcie samodzielnej pracy koniecznie należy pamiętać o stosowaniu przerw (można posłużyć się właśnie systemem szkolnym 45 min pracy, po której następuje 10 minut przerwy). 

-> Warto przed przystąpieniem do pracy założyć, ile czasu danego dnia chcemy jej poświęcić i być konsekwentnym w podjętym postanowieniu.

Najważniejszy jest jednak bezpośredni kontakt z dzieckiem. Rodzice powinni z uwagą obserwować stan emocjonalny i aktualne potrzeby dziecka, wyrażać gotowość do rozmowy. Pojawiające się myśli i emocje mogą być trudne do pomieszczenia dla dziecka, a tym samym oddziaływać na jego dobrostan psychiczny. Podczas rozmowy należy zapytać dziecko o rozumienie danych sytuacji, pomagać nazywać doświadczane uczucia i wspólnie szukać dostępnych sposobów na autoregulację pojawiających się napięć.

Warto pamiętać, że szkoła jest też miejscem, gdzie młody człowiek ma możliwość dyskusji, wymiany poglądów i poznawania standardów zachowań. Dlatego w czasie izolacji tak ważne jest, aby dziecko nie czuło się odseparowane od rówieśników, miało zapewnioną możliwość kontaktu z przyjaciółmi poprzez rozmowy za pomocą różnorodnych komunikatorów oraz wykonywanie innych aktywności jak gry online, wspólne oglądanie filmów/seriali – z ustalonym limitem czasowym.

Przydatne narzędzia do zdalnej nauki

Sytuacja, w której edukacja domowa obejmuje wszystkich uczniów, może być dobrą okazją do przetestowania nowych rozwiązań. Jakie narzędzia mogą ułatwić dzieciom, rodzicom i nauczycielom zdalną naukę?

Jeśli chodzi o programy do nauki online, to według przeprowadzonego przez nas badania placówki oświatowe najczęściej wykorzystują platformy takie jak: dziennik elektroniczny, Skype, Google Classroom, Discord czy Facebook Messenger.

Aby usprawnić nauczanie przez internet, rozpoczęliśmy pasmo Lekcji Online z WP Pilot i Brainly. Codziennie przez półtorej godziny nauczyciele przygotowują ósmoklasistów do egzaminów. Całość przeprowadzona jest w formie wideo.

Natomiast w przypadku pomocy w zadaniach domowych idealnie sprawdzą się platformy do wzajemnej nauki. Brainly umożliwia poszerzanie wiedzy oraz uzyskanie pomocy w problemach z pracą domową.

A czy możliwe są wirtualne lekcje, gdzie cała klasa gromadzi się na zajęciach w ramach wideoczatu?

Zapewne tak, jest to możliwe przy wykorzystaniu różnych platform, ale najważniejsze są jednak prace grupowe, dostępne np. na Google Classroom. Tworzenie wspólnych projektów w mniejszych grupach, jest bardziej efektywne.

A jak w takich warunkach przeprowadzać sprawdziany i egzaminy?

Mamy za sobą pierwsze egzaminy, na razie próbne, przeprowadzone online – testy dla ósmoklasistów i matury. Arkusze egzaminacyjne są dostępne na stronach CKE, a zdający mają wypełnić go i odesłać. My jako Brainly zareagowaliśmy niezwłocznie, wprowadzając tzw. tryb egzaminacyjny. To znaczy uniemożliwiając zadawanie pytań z toczących się egzaminów.

Pełnoprawny egzamin przeprowadzony online będzie jednak wymagał bardzo wielu przygotowań. Zarówno technicznych (łącze, kamera, podgląd pulpitu, dokument edytowany online) jak i merytorycznych (jak i o co pytać, tak aby praca musiała być samodzielna).

Przeczytaj wywiad z psychologiem, sprawdź czy jesteś
uzależniony od komputera.

Skoro nauka przeniosła się do internetu, może należałoby przystosować do tego medium formułę sprawdzania wiedzy? Na przykład zamiast egzaminów wprowadzić mechanizmy grywalizacji?

Grywalizacja jest potrzebna tam, gdzie istnieje już pełnoprawny system, zestaw czynności i zadań, a my chcemy jedynie wzmocnić pozytywne bodźce. Wydaje mi się, że jesteśmy dopiero na etapie budowy takiego systemu. Grywalizowanie może być bardzo cenną warstwą, pomocą w zdobywaniu wiedzy, ale na późniejszym etapie. Najpierw musimy przejść przez kwestie bardziej podstawowe, jak dostęp, narzędzie, sposób oceny.

lenovo nauka w domu

Jak nam idzie edukacja domowa?

Nie tylko Polacy zostali zmuszeni do przejścia na zdalne nauczanie. Z podobnymi problemami mierzą się nauczyciele, rodzice i uczniowie na całym świecie. Jak polska edukacja wypada w zestawieniu z innymi krajami i gdzie najlepiej sprawdza się model nauki zdalnej?

Za wcześnie aby oceniać cały system, bo model sprawdzimy po rezultatach. Jednak dzięki temu, że badamy jednocześnie użytkowników Brainly na całym świecie, mamy już dane porównawcze. Dzięki nim wiemy na przykład, że w trakcie kwarantanny najwięcej uczniów kontynuuje naukę w Indiach, USA i Rumunii – po około 80% wskazań. W Polsce, Rosji czy Brazylii jest to około 10 punktów procentowych mniej.

Jednak gdy pytamy o zadowolenie z tych lekcji tu już lepiej wypada ocena polskiego systemu edukacji. 70% uczniów i uczennic deklaruje, że szkoła online jest „świetna” lub „w porządku”. To wyraźnie więcej niż w USA (63% wskazań), ale też obu krajom daleko do samozadowolenia młodych Brazylijczyków. Aż 87% z nich bardzo wysoko ocenia edukację zdalną.

Polska szkoła jest natomiast numerem jeden, jeśli chodzi o zadania domowe. 94% uczniów dostaje zadania domowe online i jest to najwięcej ze wszystkich zbadanych przez nas krajów. Dla porównania w USA jest to jedynie 55%.

Znacie wyjątkowych edukatorów, którzy znakomicie radzą sobie z organizowaniem zdalnej nauki i mogą posłużyć za przykład dla innych? Możecie nominować ich do nagrody Edukator Roku Online na stronie: https://edukatorroku.brainly.pl/



Jak przydatny był ten post?

Kliknij gwiazdkę, aby go ocenić!

Średnia ocena 0 / 5. Liczba głosów: 0

Dotychczas brak głosów! Oceń ten post jako pierwszy.


Udostępnij

Michał Gwiazdowski

Michał Gwiazdowski jako general manager w Brainly odpowiada za Polskę, Rosję i Rumunię od 2018r. Wcześniej związany z Agorą gdzie zajmował się m.in. rozwojem produktów SEO i ecommerce, oraz rozwojem serwisu sport.pl, był też odpowiedzialny za stworzenie i realizację strategii paidcontentowej Gazety Wyborczej i kierował serwisem wyborcza.pl Do 2015r. w Microsofcie, gdzie odpowiadał m.in. za uruchomienie w Polsce portalu MSN.com i rozwój aplikacji Bing. Studiował Rosjoznawstwo na Uniwersytecie Jagiellońskim. Kibic Wisły. Mąż Agaty i tata Heleny.

Powiązane Artykuły

Czyszczenie komputera - czego używać?

Lenovo

Y jak... zmiana pokoleniowa, czyli idealny laptop dla millenialsa

Lenovo

Jak wyłączyć touchpad i klawiaturę w laptopie Lenovo?

Lenovo

Komentarze do artykułu


widget instagram lenovo
widget twitter lenovo
widget facebook lenovo
widget youtube lenovo
Przeczytaj poprzedni wpis:
Nowa generacja gamingowych laptopów Legion z GeForce RTX SUPER

Lenovo Legion zapowiada laptopy gamingowe z nowoczesnymi technologiami. Wyposażone są w karty graficzne do poziomu najnowszej NVIDIA GeForce® RTX 2080...

Zamknij